Nổi mẩn đỏ ngứa ở tay và chân là bệnh gì? Làm sao khỏi?

Đã được tư vấn chuyên môn bởi Thầy thuốc ưu tú, Bác sĩ CKII Lê Phương | Chuyên Khoa: Da liễu | Nơi công tác: Trung tâm da liễu đông y Việt Nam
Theo dõi Trung tâm da liễu Đông y Việt Nam goole news

Nổi mẩn đỏ ngứa xảy ra ở tay và chân là dấu hiệu thường gặp của các bệnh da liễu cấp hoặc mãn tính. Tuy nhiên ở một số ít trường hợp, triệu chứng này có thể là biểu hiện tiềm ẩn của bệnh lupus ban đỏ hệ thống và nhiễm giun sán.

Nổi mẩn đỏ ngứa ở tay và chân
Nổi mẩn đỏ ngứa ở tay và chân là dấu hiệu của bệnh gì?

Nổi mẩn đỏ ngứa ở tay và chân là bệnh gì?

Theo Thầy thuốc Ưu tú, bác sĩ Lê Phương Giám đốc chuyên môn Trung tâm da liễu đông y Việt Nam cho biết: Nổi mẩn đỏ ngứa là tình trạng da xuất hiện các nốt mụn/ sẩn có màu đỏ, viêm và đi kèm với triệu chứng ngứa ngáy. Đây là tình trạng thường gặp và có thể xuất hiện ở bất cứ vùng da nào trên cơ thể.

Tình trạng nổi mẩn đỏ ngứa xảy ra ở tay và chân là dấu hiệu thường gặp của các bệnh da liễu cấp hoặc mãn tính. Ở một số trường hợp, triệu chứng của bệnh có thể thuyên giảm sau khoảng vài ngày mà không cần can thiệp y tế. Tuy nhiên nếu khởi phát do các bệnh mãn tính, tổn thương có thể bùng phát mạnh, tiến triển dai dẳng và diễn ra thường xuyên.

Để có biện pháp khắc phục và điều trị hợp lý, nên xác định nguyên nhân cụ thể gây nổi mẩn đỏ ngứa ở tay và chân. Dưới đây là một số bệnh lý có khả năng kích thích nổi mẩn đỏ ngứa ở tay và chân, bao gồm:

1. Nấm da tay/ chân

Vùng da tay và da chân là những vị trí có tần suất tiếp xúc thường xuyên và có hoạt động bài tiết mồ hôi mạnh. Các yếu tố này có thể tạo điều kiện cho nấm men phát triển và gây tổn thương da.

Nấm da tay và da chân xảy ra khi vi nấm bùng phát mạnh, sau đó phát triển ở lớp thượng bì và đào thải các chất chuyển hóa. Các chất chuyển hóa của nấm kích thích da viêm đỏ, nổi sẩn và ngứa ngáy dữ dội. Bệnh lý này thường xảy ra vào mùa nóng ẩm – đặc biệt là ở những trường hợp vệ sinh da kém, thường xuyên mang giày bít và đeo bao tay.

2. Nổi mề đay mẩn ngứa

Nổi mề đay mẩn ngứa là một trong những nguyên nhân phổ biến gây ra tình trạng nổi mẩn đỏ ngứa ở tay và chân. Bệnh lý này là một dạng viêm da cấp – mãn tính phổ biến và ảnh hưởng đến khoảng 20% dân số thể giới.

Nổi mẩn đỏ ngứa ở tay và chân
Mề đay mẩn ngứa là nguyên nhân phổ biến nhất gây nổi mẩn đỏ và ngứa ngáy ở da tay và da chân

Mề đay có hình thái tổn thương, mức độ triệu chứng và phạm vi ảnh hưởng đa dạng. Biểu hiện lâm sàng của bệnh thường phụ thuộc vào cơ địa, đặc tính làn da và nguyên nhân khởi phát. Tuy nhiên thống kê cho thấy, bệnh chủ yếu gây triệu chứng ở vùng da hở và có tần suất tiếp xúc cao như da tay, chân, mặt, cổ và vùng ngực.

Đặc điểm của bệnh lý này là triệu chứng khởi phát đột ngột, lan tỏa rộng nhưng biến mất nhanh chóng (chỉ trong vài phút đến vài giờ). Tuy nhiên ở một số ít trường hợp, mề đay có thể kéo dài dai dẳng và chuyển sang giai đoạn mãn tính.

3 . Chàm tổ đỉa

Chàm tổ đỉa (bệnh tổ đỉa) là bệnh da liễu mãn tính, bùng phát mạnh vào mùa xuân hè và thuyên giảm vào mùa thu đông. Căn nguyên của bệnh có liên quan đến yếu tố cơ địa kết hợp với một số yếu tố thúc đẩy như căng thẳng, rối loạn nội tiết, nhiễm nấm hoặc tiếp xúc với dị nguyên.

Bệnh lý này chỉ gây tổn thương khu trú ở lòng bàn tay, ngón tay, lòng bàn chân và ngón chân. Tổn thương cơ bản là tình trạng da nổi mẩn đỏ, ngứa và các mụn nước nhỏ, nằm sâu dưới da và được bao phủ bởi lớp da dày cứng. Mụn nước do tổ đỉa thường rất khó vỡ nhưng có thể tự tiêu biến sau khoảng vài tuần.

Mặc dù chàm tổ đỉa không ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe tổng thể và tổn thương có thể tự biến mất mà không cần can thiệp y tế. Tuy nhiên bệnh thường gây ngứa ngáy và nóng rát dữ dội, ảnh hưởng không nhỏ đến giấc ngủ, ngoại hình và chất lượng cuộc sống.

4. Viêm da cơ địa (chàm thể trạng)

Chàm thể tạng là một trong những bệnh lý có khả năng gây nổi mẩn đỏ ngứa ở bàn tay và bàn chân. Bệnh xảy ra do yếu tố cơ địa cộng hưởng với một số tác nhân kích thích như stress, rối loạn nội tiết, căng thẳng thần kinh và dị ứng.

Thống kê cho thấy, viêm da cơ địa thường phát sinh triệu chứng ở những vùng da tỳ đè như mu bàn tay, mu bàn chân, mắt cá nhân, khuỷu tay, cổ, mặt và ngực.

Nổi mẩn đỏ ngứa ở tay và chân
Ở giai đoạn cấp, chàm thể tạng có thể gây nổi mẩn đỏ, viêm và ngứa ngáy ở tay, chân, cổ,…

Ở giai đoạn đầu, bệnh gây nổi mẩn đỏ, ngứa ngáy và nóng rát. Tuy nhiên theo thời gian, vùng da tổn thương có xu hướng nổi nhiều mụn nước, rỉ dịch, trợt loét và xuất hiện hiện tượng dày sừng, thâm nhiễm và bong tróc.

5. Viêm da tiếp xúc

Viêm da tiếp xúc là tình trạng da bị tổn thương do tiếp xúc với các chất kích ứng hoặc dị ứng. Bệnh lý này thường xuất hiện triệu chứng ở những vùng da hở như da tay, da chân, vai, cổ và da mặt.

Sau khi tiếp xúc với dị nguyên, da thường có xu hướng nổi mẩn đỏ, ngứa ngáy và nóng rát. Sau khoảng vài giờ, tổn thương da xuất hiện nhiều mụn nước, bọng nước hoặc mụn mủ.

6. Một số nguyên nhân khác

Ngoài những bệnh lý kể trên, tình trạng nổi mẩn đỏ ngứa ở tay và chân còn có thể khởi phát do những nguyên nhân sau:

  • Lupus ban đỏ hệ thống: Lupus ban đỏ hệ thống là một dạng rối loạn miễn dịch ảnh hưởng đến các mô liên kết trong cơ thể. Ở người mắc bệnh, hệ miễn dịch có xu hướng tạo kháng thể tấn công vào da và các cơ quan nội tạng. Tổn thương do lupus ban đỏ hệ thống thường là tình trạng da tay, chân và thân mình nổi mẩn đỏ, phát ban kèm ngứa nhẹ.
  • Bệnh ghẻ: Bệnh ghẻ là bệnh da liễu do nhiễm ký sinh trùng Sarcoptes scabiei (cái ghẻ). Cái ghẻ xâm nhập vào lỗ chân lông, sau đó bài tiết dịch và đẻ trứng, dẫn đến tình trạng da tay, chân, mông,… nổi mụn nước, mẩn đỏ và ngứa ngáy dữ dội.
  • Rối loạn hoạt động tiết mồ hôi: Da tay và da chân là những vị trí có hoạt động bài tiết mồ hôi mạnh. Nếu mồ hôi bài tiết nhiều bất thường, da có thể bị ngứa, viêm đỏ và nổi sẩn do bít tắc lỗ chân lông.
  • Nhiễm giun sán: Nhiễm giun sán cũng có thể là nguyên nhân gây nổi mẩn đỏ và ngứa ở tay chân. Nếu không xử lý kịp thời, giun sán có thể di chuyển đến các cơ quan nội tạng, gây suy giảm hoạt động và dẫn đến các biến chứng nguy hiểm.

Nổi mẩn đỏ ngứa ở tay và chân – Khi nào cần gặp bác sĩ?

Nổi mẩn đỏ ngứa ở tay và chân có thể thuyên giảm nhanh sau khi được chăm sóc và xử lý tại nhà. Tuy nhiên ở một số trường hợp, triệu chứng có thể tiến triển nặng nề, lan tỏa rộng và tăng nguy cơ viêm nhiễm.

Vì vậy nên chủ động tìm gặp bác sĩ nếu nhận thấy các triệu chứng sau đây:

  • Da tay và chân nổi mẩn đỏ nhiều và ngứa ngáy dữ dội
  • Da nổi nhiều mụn mủ, bọng nước và có dấu hiệu sưng đau nghiêm trọng
  • Tổn thương da đi kèm với các triệu chứng toàn thân như mệt mỏi, chán ăn, ớn lạnh, buồn nôn,…
  • Triệu chứng trên da không có đáp ứng với các biện pháp tại nhà và kéo dài hơn 7 ngày

Khắc phục nổi mẩn đỏ ngứa ở tay và chân

Nổi mẩn đỏ ngứa ở tay và chân có thể gây ra cảm giác khó chịu và bứt rứt. Hơn nữa tình trạng này kéo dài còn ảnh hưởng đến giấc ngủ, ngoại hình, làm giảm hiệu suất làm việc và chất lượng cuộc sống. Để làm giảm hiện tượng da tay, chân nổi nhiều mẩn đỏ và ngứa ngáy, bạn có thể áp dụng một số biện pháp khắc phục sau:

1. Chăm sóc và vệ sinh da đúng cách

Thống kê cho thấy, hầu hết các trường hợp nổi mẩn đỏ ngứa ở tay và chân đều khởi phát do mề đay và rối loạn hoạt động tuyến mồ hôi. Vì vậy áp dụng các biện pháp chăm sóc và vệ sinh da đúng cách có thể làm giảm tổn thương da và dứt nhanh cơn ngứa.

nổi mẩn đỏ ngứa ở cánh tay và chân
Thoa kem dưỡng ẩm thường xuyên giúp giảm kích ứng, chống viêm và cải thiện tình trạng ngứa ngáy

Các biện pháp chăm sóc và vệ sinh da đúng cách:

  • Ngâm rửa tay và chân với nước sạch và các dung dịch vệ sinh dịu nhẹ, an toàn. Sau đó lau khô tay chân và sử dụng kem dưỡng ẩm để làm dịu da, giảm viêm và ngứa ngáy.
  • Có thể chườm lạnh hoặc ngâm nước mát trong 10 – 15 phút. Nhiệt độ lạnh giúp làm co mạch máu, từ đó giảm viêm và cải thiện mức độ cơn ngứa.
  • Cắt ngắn móng và ngâm chân tay với nước muối nhằm diệt khuẩn và sát trùng.
  • Hạn chế tiếp xúc với hóa chất, dung môi công nghiệp, xà phòng có độ pH cao, mủ thực vật và nọc độc côn trùng.
  • Mang giày dép có kích cỡ phù hợp, chất liệu mềm và thấm hút để làm giảm ma sát lên da.
  • Tuyệt đối không gãi và chà xát lên da. Nếu tổn thương da gây ngứa nhiều, nên chườm lạnh và ngâm nước mát để cải thiện.

2. Sử dụng thảo dược tự nhiên

Ngoài các biện pháp chăm sóc và vệ sinh da, có thể tận dụng một số thảo dược tự nhiên để giảm viêm, cải thiện tổn thương da và dứt nhanh cơn ngứa.

>>> HỮU ÍCH: Mách bạn cách chữa mề đay bằng lá khế đơn giản tại nhà

Nổi mẩn đỏ ngứa ở tay và chân
Gừng tươi có đặc tính chống viêm, tiêu sừng và ức chế sự phát triển quá mức của vi khuẩn

Các thảo dược tự nhiên có tác dụng làm giảm tình trạng nổi mẩn đó ngứa ở tay và chân, bao gồm:

  • Ngâm nước gừng: Củ gừng có đặc tính chống ngứa, tiêu sưng và kháng sinh mạnh. Ngoài ra, thảo dược này còn chứa Gingerol có tác dụng ức chế prostaglandin – chất trung gian gây ra hiện tượng viêm ở da. Để làm giảm tình trạng nổi mẩn ngứa ở chân và tay, sử dụng 3 – 4 củ gừng xắt lát và cho vào nước ấm, sau đó ngâm tay chân trong khoảng 10 – 15 phút.
  • Tắm lá chè xanh: Lá chè xanh chứa nhiều hợp chất chống oxy hóa, có tác dụng giảm ngứa ngáy và giảm viêm nhiễm. Ngoài ra, thảo dược này còn chứa EGCG giúp cải thiện hiện tượng viêm da, nổi mụn mủ và sẩn ngứa.
  • Dùng gel nha đam: Sử dụng gel nha đam thoa trực tiếp lên vùng da tay và chân nổi mẩn đỏ ngứa có tác dụng giảm viêm, tiêu sưng và cải thiện cơn ngứa. Nguyên liệu này chứa hàm lượng nước dồi dào, có khả năng kháng viêm, dưỡng ẩm và làm dịu vùng da kích ứng.

Ngoài các thảo dược trên, bạn cũng có thể làm giảm tình trạng nổi mẩn đỏ và ngứa ở tay chân với một số nguyên liệu tự nhiên khác như lá khế, lá tía tô, cây sài đất,…

Lưu ý khi chữa nổi mẩn đỏ ngứa ở tay và chân

Nổi mẩn đỏ ngứa ở tay và chân là tình trạng khá phổ biến và có nguy cơ bùng phát cao. Vì vậy sau khi khắc phục triệu chứng, bạn nên chủ động thực hiện các biện pháp bảo vệ như:

Nổi mẩn đỏ ngứa ở tay và chân
Vệ sinh tay và chân thường xuyên giúp hạn chế nguy cơ bùng phát các vấn đề da liễu
  • Vệ sinh cơ thể thường xuyên – đặc biệt chú trọng đến vùng da ở kẽ tay và kẽ chân.
  • Tránh mang giày chật, bít và có chất liệu dày cứng.
  • Vào thời điểm độ ẩm giảm thấp, nên sử dụng kem dưỡng ẩm thường xuyên, đeo bao tay và mang vớ để hạn chế tình trạng bùng phát các bệnh lý da liễu.
  • Đối với trường hợp da đổ nhiều mồ hôi, nên kết hợp biện pháp làm sạch với mẹo ngâm chân với nước muối hoặc sử dụng bột talc để kiểm soát mồ hôi và hạn chế nấm men hoạt động quá mức.
  • Hạn chế tiếp xúc với hóa mỹ phẩm, lông thú nuôi, phấn hoa và nấm mốc. Khi phải tiếp xúc với các yếu tố dị ứng, nên mang ủng, mặc đồ bảo hộ và sử dụng găng tay để bảo vệ da.
  • Xây dựng chế độ dinh dưỡng khoa học và nghỉ ngơi điều độ nhằm nâng cao thể trạng, cải thiện hệ miễn dịch và hỗ trợ kiểm soát các bệnh da liễu mãn tính.

Tình trạng nổi mẩn đỏ ngứa ở tay và chân có thể bùng phát do nhiều nguyên nhân khác nhau. Nếu tổn thương da không thuyên giảm khi xử lý tại nhà, bạn nên chủ động thăm khám để xác định bệnh lý nguyên nhân và can thiệp y tế trong thời gian sớm nhất.

Cập nhật lúc 12:12 - 20/05/2024
4/5 - (6 bình chọn)
messenger
chat zalo